De tijd dat je ‘gewoon’ een cd kocht is voorbij. Tegenwoordig schaf je geen nieuw album van je favoriete band aan, maar een stukje personality. Muziek is niet langer alleen muziek, maar hét middel bij uitstek  om je in de moderne samenleving te kunnen profileren.

Radiohead gaf de aftrap voor deze trend. De Britse band besloot in 2007 het nieuwe album ‘In Rainbows’ op internet aan te bieden voor een door de koper zelf te bepalen prijs. Liefhebbers konden hetzelfde album ook voor een vaste bedrag in een luxe editie met veel extra’s bemachtigen. Hoewel de hele wereld zijn adem inhield, werd de actie van de Britse band een financieel succes. De betaal-wat-je-wil release bracht online zelfs meer op dan de bands voorgaande album in de winkel.

Ook ‘No line on the horizon’, het nieuwe album van U2, is in verschillende uitgaven verkrijgbaar. Zo is daar de ‘kale’ downloadversie, de standaard-cd, de dubbelelpee, een luxe cd met extra boekje en internettoegang tot een film van Anton Corbijn, een cd verpakt in een speciaal magazine van zestig pagina’s én een complete multimediabox, die zowel het album, de Corbijnfilm een boek alsmede een poster bevat. Het kost een paar duiten (zestig, om precies te zijn), maar dan heb je ook wat.

Niet alleen nieuwe albums verschijnen in verschillende edities. Jubileumuitgaven verschijnen eveneens steeds vaker in een bijzondere publicatie. Miles Davis’ ‘Kind of blue’ is daar een voorbeeld van. Ter gelegenheid vam het vijftig jarig bestaan van deze klassieker kwam vorig jaar een verjaardagsversie met twee cd's, een dvd, een vinyl-lp en de nodige verzamelaarsprullaria uit. Ondanks de hoge prijs (70 tot 100 euro) was de box binnen de kortste keren uitverkocht.

Voor de wat jongere doelgroep komt deze maand 'Ten', het debuutalbum van Pearl Jam, in een speciale uitgave op de markt. Achttien jaar na de officiële release verschijnt een zogeheten 'super deluxe editie', die maar liefst twee cd's, een dvd, vier lp's en zelfs een replica van de originele eerste demo bevat. Onder het motto 'het oog wil ook wat' is het geheel verpakt in een met linnen beklede doos.

Deze voorbeelden zijn geen wanhoopsdaden van een platenindustrie die zijn verkopen door de illegale downloads ziet dalen. Uit de verkoopscijfers van de soms bizar samengestelde releases blijkt wel dat de koper simpelweg meer eisen aan een cd stelt. ‘We zien dat de detailhandel het meest voor de versies met een beetje extra kiest,' zegt Ingmar van Wijnsberge van platenmaatschappij Munich. 'Dan gaat het om de standaard-cd waar men voor een kleine meerprijs een extra cd, dvd of download bij krijgt.'

Waar voor de één muziek slechts een geluid op de achtergrond is, kan het voor de ander een middel zijn om je in de huidige maatschappij te kunnen profileren. Een derde beschouwt muziek juist weer als een kunstvorm, terwijl weer iemand anders uitsluitend uit nostalgische overwegingen een album opzet. Op al deze drijfveren lijkt de muziekindustrie nu in te willen spelen.